Λίγες ημέρες πριν κορυφωθούν οι αποκριάτικοι εορτασμοί, οι στολές, τα έντονα χρώματα και τα εντυπωσιακά εφέ έχουν ήδη την τιμητική τους. Πίσω όμως από τη χαρούμενη ατμόσφαιρα και τη δημιουργική διάθεση, κρύβονται πρακτικές που μπορεί να αποδειχθούν επιβαρυντικές για την υγεία των ματιών. Από φαινομενικά αθώα καλλυντικά έως διακοσμητικούς φακούς επαφής και εκτοξευόμενα κομφετί, οι επιλογές της στιγμής ενδέχεται να έχουν απρόβλεπτες συνέπειες.
«Από το αποκριάτικο μακιγιάζ και τους χρωματιστούς φακούς επαφής έως τα κομφετί πολλά είναι αυτά που μπορεί να τους δημιουργήσουν προβλήματα», αναφέρει ο Δρ Αναστάσιος-Ι. Κανελλόπουλος, MD, Χειρουργός-Οφθαλμίατρος, ιδρυτής και επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Οφθαλμολογίας LaserVision, Καθηγητής Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης και προσθέτει:
«Οι Απόκριες, όπως και όλοι οι εορτασμοί, κρύβουν αυξημένο κίνδυνο οφθαλμολογικών κακώσεων και λοιμώξεων, που απαιτούν άμεση ιατρική αντιμετώπιση. Είναι λογικό και αναμενόμενο, αφού υιοθετούμε συνήθειες που μοιάζουν αθώες αλλά αν δεν προσέξουμε μπορεί να αποδειχθούν επικίνδυνες».
Μακιγιάζ και γκλίτερ: Πιθανοί ερεθισμοί
Η χρήση ακατάλληλων καλλυντικών στην περιοχή των ματιών μπορεί να προκαλέσει ερεθισμούς ή αλλεργικές αντιδράσεις. Πολλά προϊόντα περιέχουν αρώματα, συντηρητικά (όπως parabens), μεταλλικές χρωστικές ή άλλα πρόσθετα που επιβαρύνουν την ευαίσθητη οφθαλμική επιφάνεια και το δέρμα των βλεφάρων.
Όταν επιλέγονται νέα προϊόντα για αποκριάτικο μακιγιάζ, συνιστάται προηγουμένως δοκιμή σε μικρή επιφάνεια του δέρματος. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται ώστε να αποφεύγεται η εφαρμογή καλλυντικών στην εσωτερική γραμμή των βλεφάρων, καθώς μπορεί να προκληθεί ξηρότητα και ερεθισμός.
Το γκλίτερ αποτελεί επίσης παράγοντα κινδύνου. Αν και τα καλλυντικά που πληρούν τις προδιαγραφές της ΕΕ θεωρούνται μη τοξικά, τα μικροσκοπικά σωματίδια ενδέχεται να εισέλθουν στο μάτι όταν εφαρμόζονται κοντά στα βλέφαρα. Πολύ πιο επικίνδυνη είναι η χρήση γκλίτερ χειροτεχνίας ως καλλυντικού, καθώς μπορεί να περιέχει μεταλλικά ή γυάλινα σωματίδια και επιβλαβείς χρωστικές, ικανά να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις, εκδορές κερατοειδούς ή λοιμώξεις.
Αντίστοιχη προσοχή απαιτείται με τις αποκριάτικες ψεύτικες βλεφαρίδες και τα καλλυντικά που διατίθενται σε μη εξειδικευμένα σημεία πώλησης, δεδομένης της ιδιαίτερης ευαισθησίας της περιοχής γύρω από τα μάτια.
Αξεσουάρ και μάσκες: Κίνδυνος τραυματισμού
Τα αποκριάτικα αξεσουάρ, όπως ραβδιά, σπαθιά ή άλλα αντικείμενα με αιχμηρές άκρες, μπορούν εύκολα να προκαλέσουν τραυματισμούς, ιδιαίτερα σε χώρους με συνωστισμό ή χαμηλό φωτισμό. Προτιμότερα είναι τα κοντά, εύκαμπτα αξεσουάρ, κατασκευασμένα από μαλακά υλικά, όπως αφρώδες υλικό.
Οι μάσκες, ειδικά όταν φοριούνται σε νυχτερινές εκδηλώσεις, ενδέχεται να περιορίζουν το οπτικό πεδίο και να αυξάνουν τον κίνδυνο πτώσης ή σύγκρουσης. Η κάλυψη του ενός ματιού για λόγους αμφίεσης μειώνει την αντίληψη του βάθους και αυξάνει την πιθανότητα ατυχήματος. Τέτοιου είδους αξεσουάρ καλό είναι να χρησιμοποιούνται μόνο σε στατικές στιγμές και όχι κατά τη διάρκεια έντονης κίνησης.
Διακοσμητικοί φακοί επαφής: Όχι απλό αξεσουάρ
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στους διακοσμητικούς φακούς επαφής που μεταβάλλουν το χρώμα ή την όψη της κόρης. Οι φακοί επαφής αποτελούν ιατρικό βοήθημα και όχι απλό αξεσουάρ. Η προμήθειά τους χωρίς ιατρική συνταγή και από μη εξειδικευμένα καταστήματα αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο επιπλοκών.
Εάν δεν εφαρμόζουν σωστά, μπορεί να διαταράσσουν την οξυγόνωση της οφθαλμικής επιφάνειας. Αν δεν είναι αποστειρωμένοι, ευνοείται η ανάπτυξη βακτηρίων, ενώ η κακή κατασκευή μπορεί να προκαλέσει τριβή και τραυματισμό. Πιθανές συνέπειες είναι εκδορές, ρήξεις ή έλκη κερατοειδούς, λοιμώξεις ή αλλεργικές αντιδράσεις. Σε σοβαρές περιπτώσεις, οι επιπλοκές μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και σε μόνιμη μείωση της όρασης λόγω ουλοποίησης.
Έρευνα σε 686 γυναίκες στο Τέξας έδειξε ότι το 25% χρησιμοποιούσε φακούς που δεν είχαν συστηθεί από οφθαλμίατρο. Το 60% εξ αυτών ανέφερε συμπτώματα όπως πόνο, κνησμό, ερυθρότητα και οίδημα, ενώ το ποσοστό έφθανε στο 88% σε όσες αντάλλασσαν φακούς με άλλα άτομα.
Άλλη μελέτη κατέδειξε ότι περίπου ένας στους επτά εφήβους χρησιμοποιεί διακοσμητικούς φακούς επαφής, συχνά με ακατάλληλες πρακτικές καθαρισμού, όπως το ξέπλυμα με νερό αντί για ειδικό διάλυμα — πρακτική που ενέχει σοβαρό κίνδυνο λοίμωξης.
Κομφετί και «κανονάκια»: Απρόβλεπτοι τραυματισμοί
Τα κομφετί, ιδίως όταν εκτοξεύονται υπό πίεση από ειδικά «κανονάκια», μπορούν να προκαλέσουν σοβαρούς τραυματισμούς στα μάτια — συχνά σε τρίτους και όχι σε εκείνους που τα χειρίζονται. Η μεγάλη ταχύτητα εκτόξευσης ενδέχεται να οδηγήσει σε διάβρωση κερατοειδούς, οίδημα αμφιβληστροειδούς ή τραυματικό ύφαιμα. Σε ορισμένες περιπτώσεις απαιτείται ακόμη και χειρουργική αντιμετώπιση.
Συνιστάται να μην στρέφεται ποτέ το κανονάκι προς το πρόσωπο άλλων και να μην επιχειρείται αποσυναρμολόγηση ή ξεμπλοκάρισμα σε περίπτωση δυσλειτουργίας. Η χρήση προστατευτικών γυαλιών αποτελεί το ασφαλέστερο μέτρο πρόληψης.
«Οι λοιμώξεις και οι τραυματισμοί των ματιών όχι μόνον είναι επώδυνοι, αλλά μπορεί να απαιτήσουν καιρό για να αποκατασταθούν ή, σπανιότερα, να καταλήξουν σε μόνιμες βλάβες των ματιών και της όρασης. Επομένως πρέπει να λαμβάνουμε όλα τα απαιτούμενα μέτρα προστασίας, ώστε να περάσουμε τις Απόκριες καλά, χωρίς δυσάρεστα απρόοπτα», καταλήγει ο κ. Κανελλόπουλος.
Οι Απόκριες είναι συνώνυμες με τη χαρά και τη δημιουργικότητα. Ωστόσο, η προστασία της όρασης δεν πρέπει να παραμελείται. Η προσεκτική επιλογή προϊόντων, η αποφυγή επικίνδυνων αξεσουάρ και η υπεύθυνη χρήση φακών επαφής μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο επιπλοκών. Εάν εμφανιστούν συμπτώματα όπως πόνος, ερυθρότητα, θολή όραση ή έντονη ενόχληση, απαιτείται άμεση αξιολόγηση από οφθαλμίατρο. Με σωστή ενημέρωση και προσοχή, η γιορτή μπορεί να παραμείνει ευχάριστη — χωρίς δυσάρεστα απρόοπτα.
Επιμέλεια: Ευγένιος Γκράουρ