Ο καρκίνος εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για τα συστήματα υγείας παγκοσμίως. Ωστόσο, η επιστημονική πρόοδος, η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωση έχουν αλλάξει ουσιαστικά τα δεδομένα των τελευταίων ετών. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου, ειδικοί από τον χώρο της ογκολογίας ανέδειξαν τις σύγχρονες εξελίξεις και τη σημασία ενός ολοκληρωμένου σχεδιασμού για την αντιμετώπιση της νόσου.
Στο πλαίσιο αυτό, η Εταιρεία Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ) πραγματοποίησε συνέντευξη Τύπου, εστιάζοντας στη σημασία της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης, στην ισότιμη πρόσβαση των ασθενών στις σύγχρονες θεραπείες, καθώς και στις ραγδαίες επιστημονικές εξελίξεις που μεταμορφώνουν την ογκολογική φροντίδα.
Τη συζήτηση συντόνισε ο Αντιπρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΟΠΕ, Καθηγητής Παθολογίας–Ογκολογίας Αριστοτέλης Μπάμιας, ο οποίος ανέδειξε την ανάγκη για έναν ολοκληρωμένο και συνεκτικό εθνικό σχεδιασμό στην ογκολογική φροντίδα. Όπως υπογράμμισε, η βιώσιμη αντιμετώπιση του καρκίνου προϋποθέτει στρατηγική που να περιλαμβάνει την πρόληψη στον γενικό πληθυσμό, την έγκαιρη διάγνωση, την ισότιμη πρόσβαση στην καινοτομία και τη συστηματική υποστήριξη των επιζώντων.
«Δεν αρκεί πλέον να θεραπεύουμε καλύτερα· οφείλουμε να προλαμβάνουμε περισσότερο και να οργανώνουμε αποτελεσματικότερα το σύστημα υγείας», σημείωσε, τονίζοντας ότι η ΕΟΠΕ θα συνεχίσει τη στενή συνεργασία με την Πολιτεία και τους εμπλεκόμενους φορείς, με στόχο τη διατήρηση της χώρας στην πρώτη γραμμή της σύγχρονης ογκολογίας, με τον ασθενή στο επίκεντρο.
Κατά τη διάρκεια των επιστημονικών παρουσιάσεων, ο κ. Μπάμιας παρουσίασε στοιχεία που δείχνουν ότι η πρόγνωση των περισσότερων μορφών καρκίνου έχει βελτιωθεί αισθητά τις τελευταίες τρεις δεκαετίες. Η θετική αυτή εξέλιξη αποδίδεται αφενός στη διάγνωση της νόσου σε πρωιμότερα στάδια μέσω οργανωμένων προγραμμάτων προσυμπτωματικού ελέγχου και αφετέρου στη σημαντική πρόοδο των θεραπευτικών μεθόδων. Η συμβολή της μοριακής βιολογίας, της εξατομικευμένης ιατρικής, των στοχευμένων θεραπειών και της ανοσοθεραπείας έχει ήδη μετατρέψει αρκετές μορφές μεταστατικού καρκίνου σε χρόνιες παθήσεις, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις επιτυγχάνεται ακόμη και ίαση.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο Εθνικό Πρόγραμμα Πρόληψης «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», το οποίο παρουσίασε εκ μέρους του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) ο Δημήτριος Χατζηγεωργίου, Ειδικός Παθολόγος–Λοιμωξιολόγος και Αντιπρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου του ΕΟΔΥ. Το πρόγραμμα, που χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης, αποτελεί την πρώτη ολοκληρωμένη εθνική στρατηγική πρόληψης και έγκαιρης διάγνωσης, καλύπτοντας τον καρκίνο του μαστού, του τραχήλου της μήτρας και του παχέος εντέρου. Με δωρεάν και καθολική πρόσβαση, ψηφιοποιημένες διαδικασίες, άυλα παραπεμπτικά και ενεργητική πρόσκληση των πολιτών, εισάγει σύγχρονες πρακτικές προσυμπτωματικού ελέγχου, όπως το HPV-DNA testing και τα self-tests, μετατοπίζοντας το σύστημα υγείας από την παθητική θεραπεία στην ενεργητική πρόληψη.
Ο Μιχάλης Νικολάου, Παθολόγος–Ογκολόγος στο Γενικό-Αντικαρκινικό Νοσοκομείο Αθηνών «Ο Άγιος Σάββας», τόνισε ότι έως και το 40% των περιστατικών καρκίνου μπορεί να προληφθεί μέσω αλλαγών στον τρόπο ζωής και της μείωσης τροποποιήσιμων παραγόντων κινδύνου. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η αποφυγή και διακοπή του καπνίσματος, η διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους, η τακτική σωματική άσκηση, ο περιορισμός της κατανάλωσης αλκοόλ και η μείωση της έκθεσης σε περιβαλλοντικούς ρύπους. Παράλληλα, η έγκαιρη διάγνωση αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες ίασης, καθιστώντας μεγάλο ποσοστό των περιπτώσεων θεραπεύσιμες.
Η Ελισάβετ Προδρόμου, Γενική Διευθύντρια της Bristol Myers Squibb Ελλάδας και Γενική Γραμματέας του Pharma Innovation Forum (PiF), αναφέρθηκε στη συμβολή της βιοφαρμακευτικής καινοτομίας και των επενδύσεων στην έρευνα και ανάπτυξη νέων θεραπειών, οι οποίες βελτιώνουν ουσιαστικά την επιβίωση και την ποιότητα ζωής των ασθενών. Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της συνεργασίας όλων των εμπλεκόμενων φορέων για τη διαμόρφωση βιώσιμων πολιτικών υγείας.
Συνοψίζοντας τα βασικά μηνύματα της εκδήλωσης, ο Επίκουρος Καθηγητής Θεραπευτικής Ογκολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Μιχαήλ Λιόντος, επισήμανε ότι η αντιμετώπιση του καρκίνου απαιτεί ολιστική προσέγγιση, που συνδυάζει την πρόληψη, τη σύγχρονη θεραπεία, την παρηγορική φροντίδα, την ψυχοκοινωνική υποστήριξη και την ισότητα στην πρόσβαση. Παράλληλα, η αυξανόμενη επιβίωση δημιουργεί νέες ανάγκες για τη μακροχρόνια φροντίδα των επιζώντων και τη διατήρηση της ποιότητας ζωής τους.
Η Παρασκευή Μιχαλοπούλου, Αντιπρόεδρος της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου (ΕΛΛΟΚ), εκπροσωπώντας την κοινότητα των ασθενών, ανέδειξε τη σημασία της ενεργού συμμετοχής τους στη λήψη αποφάσεων και της διασφάλισης ισότιμης πρόσβασης στις καινοτόμες θεραπείες.
Κλείνοντας, ο Νικόλαος Τσουκαλάς, Παθολόγος–Ογκολόγος και Διευθυντής του Ογκολογικού Τμήματος του 417 ΝΙΜΤΣ, επεσήμανε ότι, παρά τις σημαντικές εξελίξεις στην ογκολογία, η αξία της αγωγής υγείας, της πρόληψης – τόσο πρωτογενούς όσο και δευτερογενούς – και της έγκαιρης διάγνωσης παραμένει ανεκτίμητη. Τόνισε, επίσης, τον ρόλο των δεδομένων υγείας, της μοριακής βιολογίας και της βιοπληροφορικής στην εξατομίκευση της φροντίδας, υπογραμμίζοντας τη μοναδικότητα κάθε ανθρώπου-ασθενή.
Το μήνυμα της Εταιρείας Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ) για την Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου συμπυκνώνεται σε τρεις λέξεις: Μαθαίνουμε – Προλαμβάνουμε – Ζούμε. Επενδύουμε στη γνώση, ενισχύουμε την πρόληψη και διασφαλίζουμε σύγχρονη, ποιοτική και δίκαιη φροντίδα για όλους, γιατί σήμερα μπορούμε όχι μόνο να ζούμε περισσότερο, αλλά και να ζούμε καλύτερα, με και μετά τον καρκίνο.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε με την υποστήριξη της Bristol Myers Squibb.
Επιμέλεια: Ευγένιος Γκράουρ