Η στυτική δυσλειτουργία είναι μια πάθηση που συχνά συνδέεται με την ηλικία. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη. Όπως ακριβώς η απώλεια μαλλιών δεν εμφανίζεται με τον ίδιο τρόπο σε όλους τους άνδρες, έτσι και η απώλεια της ικανότητας στύσης δεν είναι αναπόφευκτη με την πάροδο των χρόνων. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι αν η ηλικία αποτελούσε τον μοναδικό καθοριστικό παράγοντα, τότε όλοι οι άνδρες θα εμφάνιζαν δυσλειτουργία σε μια συγκεκριμένη φάση της ζωής τους. Στην πράξη, οι αιτίες είναι πολυπαραγοντικές και η πιθανότητα αυξάνεται σταδιακά με την ηλικία.
Επιδημιολογικά δεδομένα
Μια πρόσφατη μελέτη κατέγραψε την εμφάνιση στυτικής δυσλειτουργίας ανά ηλικιακή ομάδα, με τα εξής ποσοστά:
-
18–24 ετών: 17,9%
-
25–34 ετών: 13,3%
-
35–44 ετών: 12,7%
-
45–54 ετών: 25,3%
-
55–64 ετών: 33,9%
Τα ποσοστά αυτά παρουσιάζουν διακύμανση μεταξύ μελετών, καθώς αρκετοί άνδρες διστάζουν να μιλήσουν στον γιατρό τους για προβλήματα στύσης.
Πώς λειτουργεί η στύση
«Η ικανότητα ανάπτυξης και διατήρησης μιας στύσης διέπεται σε μεγάλο βαθμό από τη σεξουαλική διέγερση, μια σύνθετη διαδικασία που περιλαμβάνει τον εγκέφαλο, τις ορμόνες, τα συναισθήματα, τα νεύρα, τους μύες και τα αιμοφόρα αγγεία. Σωματικοί και ψυχολογικοί παράγοντες μπορούν να επηρεάσουν αυτή τη διαδικασία και να προκαλέσουν στυτική δυσλειτουργία», εξηγεί ο Χειρουργός Ανδρολόγος Ουρολόγος Δρ Αναστάσιος Λιβάνιος.
«Φυσιολογικά, τα νεύρα απελευθερώνουν χημικές ουσίες που αυξάνουν τη ροή του αίματος στο πέος, το οποίο γεμίζει τους δύο θαλάμους του, το σηραγγώδες σώμα, καθιστώντας το πέος σκληρό και ικανό για διεισδυτικό σεξ. Μετά τον οργασμό, οι μύες του πέους χαλαρώνουν, το αίμα υποχωρεί, η στύση μειώνεται το πέος μαλακώνει και το ουρογεννητικό σύστημα επανέρχεται», προσθέτει.
Παράγοντες κινδύνου
Η στυτική λειτουργία μπορεί να επηρεαστεί από πλήθος παραγόντων, οι οποίοι συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου. Παθήσεις όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, η υπέρταση, η αθηροσκλήρωση, οι χαμηλές τιμές τεστοστερόνης, η παχυσαρκία και η υπνική άπνοια, σε συνδυασμό με φαρμακευτική αγωγή και την απουσία άσκησης, δημιουργούν ένα επικίνδυνο «μίγμα» που οδηγεί σε δυσλειτουργία.
Ωστόσο, η ηλικία από μόνη της δεν αποτελεί καθοριστικό παράγοντα. Ακόμη και άνδρες 20 ετών μπορεί να εμφανίσουν στυτική δυσλειτουργία.
Ηλικιακές διαφοροποιήσεις
«Εδώ θα πρέπει να διευκρινίσουμε ότι η περιστασιακή δυσκολία στην επίτευξη στύσης είναι φυσιολογική. Ωστόσο, εάν αυτά τα προβλήματα συμβαίνουν τακτικά ή επιδεινώνονται προοδευτικά, μπορεί να υποδηλώνουν την ύπαρξη σεξουαλικού προβλήματος. Ένας άνδρας με στυτική δυσλειτουργία μπορεί να είναι σε θέση να επιτύχει στύση, αλλά όχι κάθε φορά που το επιθυμεί, να έχει στύσεις που δεν διαρκούν όσο θα ήθελε, ή να μην μπορεί να επιτύχει στύση.»
-
στη δεκαετία των 20: κυριαρχούν ψυχολογικοί παράγοντες όπως άγχος, στρες, κατάθλιψη, χαμηλή αυτοεκτίμηση, δυσκολία στη διαχείριση συναισθημάτων. Σ’ αυτή τη φάση, η ανάγκη για αποδοχή και επιδόσεις στο σεξ συνδυάζεται με πίεση από σπουδές, επαγγελματικό προσανατολισμό και καριέρα. Το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ, η χρήση ουσιών και η υπερβολική παρακολούθηση πορνό επιδεινώνουν την κατάσταση.
-
στη δεκαετία των 30: το άγχος συνδέεται με επαγγελματική ανέλιξη και οικογένεια. Μειώνεται η φυσική δραστηριότητα, αυξάνεται το βάρος και κάνουν την εμφάνισή τους ορμονικές διαταραχές ή καρδιαγγειακοί κίνδυνοι. Η κατάχρηση αλκοόλ και νευρολογικές παθήσεις συνεισφέρουν περαιτέρω.
-
στα 50 και στα 60 τους χρόνια: τα καρδιαγγειακά νοσήματα αποτελούν κύρια αιτία στυτικής δυσλειτουργίας, ενώ παθήσεις όπως ο καρκίνος και οι θεραπείες του επηρεάζουν επίσης την ικανότητα στύσης.
Όσο καλύτερα φροντίζει ένας άνδρας την υγεία του, τόσο μικρότερη η πιθανότητα εμφάνισης δυσλειτουργίας, αν και ο κίνδυνος δεν εξαλείφεται.
Πρόληψη και φροντίδα
Για να προστατεύσουν τη στυτική τους λειτουργία, οι άνδρες θα πρέπει:
-
Να ασκούνται τακτικά.
-
Να διατηρούν το σωματικό τους βάρος εντός φυσιολογικών ορίων.
-
Να διορθώνουν ορμονικές διαταραχές (π.χ. τεστοστερόνη, θυρεοειδής).
-
Να φροντίζουν την ψυχική τους υγεία.
-
Να αποφεύγουν το κάπνισμα.
-
Να περιορίζουν το αλκοόλ.
«Απλές αλλαγές στον τρόπο ζωής θα μπορούσαν να μειώσουν δραστικά τις πιθανότητες στυτικής δυσλειτουργίας και να εξασφαλίσουν καλή σεξουαλική ζωή μέχρι τα βαθιά γεράματα, αφού η πάθηση δεν είναι φυσικό μέρος της γήρανσης – ορισμένοι άνδρες είναι σεξουαλικά ενεργοί μέχρι τα 80 τους χρόνια. Παρόλα αυτά ένα ποσοστό θα την αντιμετωπίσει κάποια στιγμή στη ζωή του.
Η θεραπεία δεν είναι πάντοτε η ίδια, αλλά διαφέρει από άτομο σε άτομο. Σε νεότερες ηλικίες είναι πολύ πιθανόν το πρόβλημα να αποκατασταθεί μόνο με την αλλαγή του τρόπου ζωής, ενώ όσο η ηλικία προχωρά τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες να απαιτηθεί πρόσθετη παρέμβαση.»
Θεραπευτικές επιλογές
Στη μάχη κατά της στυτικής δυσλειτουργίας διατίθενται διάφορα εργαλεία:
-
Συσκευές αντλίας κενού που προκαλούν στύση αυξάνοντας τη ροή αίματος.
-
Δαχτυλίδια στη βάση του πέους που συγκρατούν το αίμα.
-
Φαρμακευτική αγωγή (σιλδεναφίλη, αβαναφίλη, βαρδεναφίλη, ταδαλαφίλη) για βελτίωση της αιματικής ροής.
-
Ενδοπεϊκές ενέσεις σε περίπτωση αποτυχίας φαρμάκων.
-
Κρουστικά κύματα, που προσφέρουν οριστική λύση, καθώς δημιουργούν νέο αγγειακό δίκτυο.
-
Χειρουργική επέμβαση με εμφύτευση πεϊκής πρόθεσης όταν άλλες θεραπείες αποτύχουν.
Σε ψυχολογικά αίτια προτείνεται συμβουλευτική υποστήριξη, ενώ σε φαρμακευτικά αίτια η αλλαγή ή τροποποίηση αγωγής γίνεται πάντα με τη συμβουλή του θεράποντα ιατρού.
Συμπέρασμα
«Όλων των παραπάνω προέχει η εύρεση της αιτίας της στυτικής δυσλειτουργίας και η θεραπεία της, παράλληλα με την αντιμετώπιση του συμπτώματος», καταλήγει ο Δρ Λιβάνιος.
Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα ζήτημα που μπορεί να επηρεάσει άνδρες σε οποιαδήποτε ηλικία, όμως δεν αποτελεί αναπόφευκτο αποτέλεσμα της γήρανσης. Με την κατάλληλη πρόληψη, φροντίδα του τρόπου ζωής και έγκαιρη ιατρική παρέμβαση, οι πιθανότητες εμφάνισής της μπορούν να μειωθούν σημαντικά. Το πιο σημαντικό είναι να αναζητηθεί η αιτία και να αντιμετωπιστεί στοχευμένα, ώστε η θεραπεία να είναι πραγματικά αποτελεσματική. Η ενημέρωση, η ανοιχτή επικοινωνία με τον γιατρό και η υπεύθυνη στάση απέναντι στην υγεία αποτελούν τα βασικά «κλειδιά» για τη διατήρηση της σεξουαλικής ευεξίας και της ποιότητας ζωής σε κάθε ηλικία.
Επιμέλεια: Ευγένιος Γκράουρ