Το πρωινό έχει καθιερωθεί ως το πιο σημαντικό γεύμα της ημέρας, όμως είναι πράγματι επιζήμιο να το παραλείπουμε; Σύγχρονες μελέτες δείχνουν ότι η παράλειψη του πρωινού δεν είναι απαραίτητα τόσο βλαβερή όσο πιστεύαμε μέχρι σήμερα.
«Η ουσία της λέξης breakfast είναι “break the fast”, δηλαδή “σπάω τη νηστεία”. Πρόκειται για το πρώτο γεύμα της ημέρας μετά από αρκετές ώρες χωρίς τροφή κατά τη διάρκεια της νύχτας», εξηγεί ο κ. Ευμένης Π. Καραφυλλίδης, BSC (HONS), MSC, NYSCDN, Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, Διευθυντής Διαιτολογικού Τμήματος Metropolitan General.
Μια πρόσφατη μελέτη σε 30.000 ενήλικες έδειξε ότι το 15% παραλείπει συστηματικά το πρωινό, παρότι μεγάλο μέρος του πληθυσμού εξακολουθεί να θεωρεί ότι είναι το πιο σημαντικό γεύμα. Το πρωινό μπορεί να παρέχει ενέργεια και θρεπτικά συστατικά για την έναρξη της ημέρας και αρκετοί πιστεύουν ότι συμβάλλει και στον έλεγχο του βάρους.
Πόσο σημαντικό είναι πραγματικά το πρωινό;
Όπως συμβαίνει με πολλά θέματα στη διατροφή, η απάντηση δεν είναι μονοδιάστατη. Ορισμένες έρευνες δείχνουν ότι η παράλειψή του δεν έχει αρνητικές συνέπειες, ενώ άλλες αναδεικνύουν οφέλη από την κατανάλωσή του. Στην πραγματικότητα, η τακτική κατανάλωση γευμάτων –συμπεριλαμβανομένου και του πρωινού– προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες στον οργανισμό να λάβει την ενέργεια και τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζεται. Ωστόσο, εφόσον αυτά εξασφαλίζονται από τα υπόλοιπα γεύματα, το πρωινό μπορεί να μην είναι το καθοριστικότερο.
Τι δείχνει η επιστημονική έρευνα
-
Μια συστηματική ανασκόπηση του 2021 (Zhi-hui Li et al., 2021), που περιλάμβανε 14 μελέτες παρατήρησης, κατέληξε ότι η καθημερινή κατανάλωση πρωινού συσχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο καρδιοπάθειας, διαβήτη, παχυσαρκίας, υπέρτασης, εμφράγματος, κοιλιακής παχυσαρκίας, αυξημένης LDL χοληστερόλης και θανάτου σχετιζόμενου με καρδιαγγειακά νοσήματα. Ωστόσο, τα δεδομένα αυτά δείχνουν συσχετίσεις, όχι αιτιώδεις σχέσεις.
-
Ανάλυση στοιχείων από περισσότερους από 30.000 Αμερικανούς κατέδειξε ότι όσοι παραλείπουν το πρωινό στερούνται σημαντικών θρεπτικών συστατικών, όπως φυλλικό οξύ, ασβέστιο, σίδηρο, βιταμίνες Α, Β1, Β2, Β3, C και D.
-
Μια τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή του 2017 (Jakubowicz D et al., 2017) με 18 άτομα με διαβήτη τύπου 2 και 18 υγιείς συμμετέχοντες έδειξε ότι η παράλειψη πρωινού διαταράσσει τους κιρκάδιους ρυθμούς και αυξάνει τα μεταγευματικά επίπεδα γλυκόζης στο αίμα.
Το πρωινό και η απώλεια βάρους
Η κατανάλωση ή η παράλειψη πρωινού δεν φαίνεται να επηρεάζει σημαντικά το συνολικό ενεργειακό ισοζύγιο.
-
Μια μελέτη (Dhurandhar et al., 2014) με 309 υπέρβαρους και παχύσαρκους ενήλικες που διήρκησε 4 μήνες έδειξε ότι η κατανάλωση ή μη του πρωινού δεν είχε καμία αξιοσημείωτη επίδραση στην απώλεια βάρους.
-
Αντίστοιχα, ανασκόπηση του 2019 (Sievert et al., 2019) με 13 τυχαιοποιημένες δοκιμές υποστήριξε ότι η προσθήκη πρωινού μπορεί να μην αποτελεί αποτελεσματική στρατηγική για την απώλεια βάρους και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να οδηγεί στο αντίθετο αποτέλεσμα. Ωστόσο, οι ερευνητές υπογράμμισαν τους περιορισμούς αυτών των μελετών και την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα.
Συμπέρασμα
«Αν και τα δεδομένα δείχνουν ότι το πρωινό δεν είναι πάντα το πιο σημαντικό γεύμα της ημέρας, παραμένει ουσιαστικό. Μπορεί να προσφέρει στον οργανισμό τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, ενώ η παράλειψή του δεν σημαίνει απαραίτητα αρνητικές συνέπειες στην υγεία. Σημασία έχει ο καθένας να βρίσκει το διατροφικό πρότυπο που τον εξυπηρετεί καλύτερα, φροντίζοντας να καλύπτει τις θρεπτικές του ανάγκες μέσα από τα υπόλοιπα γεύματα», καταλήγει ο κ. Καραφυλλίδης.
Επιμέλεια: Ευγένιος Γκράουρ