Τα τελευταία δέκα χρόνια παρατηρείται σημαντική αύξηση στις επεμβάσεις αντικατάστασης του ισχίου, γεγονός που σχετίζεται τόσο με τη γήρανση του πληθυσμού όσο και με την αυξανόμενη επιθυμία των ανθρώπων να διατηρούνται δραστήριοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Παρότι πρόκειται για χειρουργικές επεμβάσεις με εξαιρετικά αποτελέσματα στην αποκατάσταση της κινητικότητας και της ποιότητας ζωής, οι περισσότεροι ασθενείς θα προτιμούσαν να τις αποφύγουν.
Σε περιπτώσεις όπως οι συγγενείς δυσπλασίες, η ρευματοειδής αρθρίτιδα, τα κατάγματα ή η προχωρημένη οστεοαρθρίτιδα, η αρθροπλαστική ισχίου καθίσταται αναγκαία. Ωστόσο, στις συχνότερες αιτίες που οδηγούν στην ανάγκη για επέμβαση, μπορούν να ληφθούν προληπτικά μέτρα.
Όπως αναφέρει ο Χειρουργός Ορθοπεδικός, Δρ Βασίλειος Σακελλαρίου, επικεφαλής του Τμήματος Επανορθωτικής & Ελάχιστα Επεμβατικής Χειρουργικής Ισχίου – Γόνατος της Osteon Orthopedic & Spine Clinic, η έγκαιρη παρέμβαση μπορεί να προστατεύσει την άρθρωση και να μειώσει την πιθανότητα αντικατάστασής της σε μεγαλύτερη ηλικία.
Η κύρια αιτία που οδηγεί σε ολική αρθροπλαστική ισχίου είναι η οστεοαρθρίτιδα. Πρόκειται για εκφυλιστική νόσο που προκαλεί φθορά του χόνδρου μεταξύ της μηριαίας κεφαλής και της κοτύλης, με αποτέλεσμα την επώδυνη τριβή των οστών και την απώλεια ευλυγισίας.
Αρχικά, τα συμπτώματα αντιμετωπίζονται με φαρμακευτική αγωγή ή ενέσεις που είτε μειώνουν τη φλεγμονή είτε βελτιώνουν τη λίπανση της άρθρωσης. Επιπλέον, η αρθροσκόπηση αποτελεί μία εναλλακτική παρέμβαση που επιτρέπει την εσωτερική επισκόπηση και επιδιόρθωση βλαβών, αναστέλλοντας την εξέλιξη της φθοράς και καθυστερώντας τη χειρουργική αντικατάσταση.
Όταν η άρθρωση είναι σοβαρά κατεστραμμένη και ο πόνος παραμένει ακόμη και σε κατάσταση ηρεμίας, η χειρουργική επέμβαση είναι αναπόφευκτη. Πλέον, χρησιμοποιούνται σύγχρονες ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές όπως Micro Hip, Star, SuperPath, AMIS, ASI και DAA, που διατηρούν τους ιστούς ανέπαφους και μειώνουν σημαντικά το μετεγχειρητικό τραύμα, τον χρόνο αποκατάστασης και τον κίνδυνο επιπλοκών.
Σύμφωνα με τον Δρ Σακελλαρίου, υπάρχουν βασικά προληπτικά μέτρα που μπορούν να καθυστερήσουν σημαντικά τη φθορά της άρθρωσης και να μειώσουν την ανάγκη για αρθροπλαστική:
1. Διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους
Η παχυσαρκία ασκεί υπερβολική πίεση στις αρθρώσεις του ισχίου, επιταχύνοντας τον εκφυλισμό τους. Κάθε επιπλέον κιλό αυξάνει δραματικά το φορτίο στα ισχία. Ακόμα και ήπια απώλεια βάρους μειώνει την πιθανότητα εμφάνισης οστεοαρθρίτιδας.
2. Ενίσχυση της μυϊκής υποστήριξης
Η τακτική άσκηση βοηθά στη διατήρηση της κινητικότητας και της σταθερότητας του ισχίου. Ιδιαίτερα αποτελεσματικές είναι οι ήπιες δραστηριότητες όπως περπάτημα, ποδηλασία, κολύμπι και Pilates, καθώς ενδυναμώνουν τους μύες χωρίς να επιβαρύνουν τις αρθρώσεις.
3. Βελτίωση της στάσης σώματος
Η λανθασμένη στάση, είτε στην καθιστή είτε στην όρθια θέση, αυξάνει το φορτίο στις αρθρώσεις. Είναι σημαντικό να αποφεύγονται κινήσεις και στάσεις που προκαλούν δυσφορία ή πόνο.
4. Χρήση κατάλληλων υποδημάτων
Τα ακατάλληλα ή φθαρμένα παπούτσια μπορούν να προκαλέσουν κακή ευθυγράμμιση και να αυξήσουν την πίεση στο ισχίο. Παπούτσια με αντικραδασμική σόλα και υποστήριξη της καμάρας βοηθούν στη μείωση της καταπόνησης των κάτω άκρων.
«Η υιοθέτηση αυτών των μέτρων δεν εξαλείφει πλήρως την πιθανότητα εμφάνισης εκφυλιστικών αλλοιώσεων, ωστόσο μπορεί να καθυστερήσει την ανάγκη για χειρουργική επέμβαση, αποφεύγοντας μια μελλοντική αναθεώρηση αρθροπλαστικής όταν ο ασθενής θα είναι πιο ευάλωτος λόγω ηλικίας ή συνοδών προβλημάτων υγείας», καταλήγει ο Δρ Σακελλαρίου.
Επιμέλεια: Ευγένιος Γκράουρ